CNRT Lamenta FRETILIN Akuza Xanana

CNRT Lamenta FRETILIN Akuza Xanana

- in Headline, Politics
158
0
FOTO: STL/ GUILHERMINA FRANCO
HATAN- Xefe Bankada CNRT Duarte Nunes, hatan perguntas jornalista sira nian iha uma fukun Parlamenti Nasional, Segunda (10/2/2020).FOTO: STL/ GUILHERMINA FRANCO HATAN- Xefe Bankada CNRT Duarte Nunes, hatan perguntas jornalista sira nian iha uma fukun Parlamenti Nasional, Segunda (10/2/2020).

Editora: Carme Ximenes

DILI– Bankada CNRT iha Uma Fukun Parlamentu Nasional, lamenta ho akuzasaun falsu neebe Vise Prezidente Bankada FRETILIN Francisco Branco, hatoo liu husi midia Online, hasoru lider rezistensia  Xanana Gusmão (XG).

Lamentasaun nee Bankada CNRT hatoo relasiona iha loron segunda, 10 Fevereiru 2020, Vise Prezidente Bankada FRETILIN liu husi midia Online, halo akuzasaun falsu hasoru lider rezistensia Kay Rala Xanana Gusmão nudar Prezidente Partidu CNRT, tanba lapartisipa iha dialogu neebe konvoka husi Prezidente Republika, iha loron 10  fulan Fevereiru tinan 2020.

Akuzasaun nee konsidera grave tebes, tanba akuza maun boot Kay Rala Xanana Gusmão mak fahe Timor oan, kazu Lorosae no Loromonu iha tinan 14 liuba.

Tuir Xefe Bankada CNRT deputadu Duarte Nunes katak,  horsehik akompana Televizaun  maun Xanana Gusmão katak, dialogu entre lider nasional neebe hamosu pontu 3, ema hotu hatene. Ema hotu respeita PR nia esforsu, atu rona parte hotu hodi konsulta no tenta buka konsensus, nunee bele foti desizaun ba situasaun agora.

Maibe  Bankada CNRT lamenta, rona fali deklarasaun husi Bankada FRETILIN akuza Xanana Gusmão katak, autor ba kazu Lorosae, Loromonu.

Ami Bankada CNRT depois rona fali deklarasaun ida husi deputadu FRETILIN, iha midia sira akuza Prezidente partidu CNRT temi maun boot Xanana nia naran ami lamenta, ita hotu iha situasaun neebe ita buka atu hamutuk, hodi solusiona, maibe halo fali leitura seluk ida, hatete Duarte liu husi deklarasaun politika bankada CNRT, iha sesaun plenariu, Parlamentu Nasional, Dili,Tersa (11/02/2020).

Nia dehan, maun Xanana hatete ona iha GMN-TV, katak nia dialogu hanesan nee dalaruma latama ba forma konstitusionais neebe hakerek iha lei nian. Maibe kuandu Xanana latuir dialogu,  maibe deputadu husi FFRETILIN insulta fali maun Xanana ida nee intensaun oinsa, atu taka dalan ba konsensus ka oinsa.

Sira preokupa, ema hotu hatene katak, maun Xanana nia pozisaun hanesan prezidente partidu, hatete klaru iha nia intervista katak dalan hotu iha konstituisaun nia hakruuk.

Se horsehik nia latuir, dalaruma komunikasaun ba PR iha, tanba kuandu iha konvite ruma, Xanana sempre iha komunikasaun ho PR, hatete Duarte.

Xefe Bankada CNRT nee haktuir tan katak, karik iha dialogu nee iha artigu ruma bele hatudu, tuir sira haree situasaun semana liu ba iha interpelasaun Bankada FRETILIN mai kedas ho akuzasaun katak, gasta biliaun barak ida nee hanesan CNRT nauk teen no han osan mes-mesak.

Sira preokupa tanba Bankada FRETILIN lakontribui atu kria kondisaun PR hetan susesu, labele soe sala ba ema seluk, tanba ema hotu hatene katak PR hanesan mos prezidente partidu FRETILIN, sira mos iha obrigasaun atu kontribui, laos prosesu lao hela maibe akuza CNRT, karik lakonkorda CNRT atu partisipa iha prosesu ida nee hatoo ba PR atu hola desizaun atu nunee bele klaru.

Nia afirma husi bankada CNRT fiar nafatin ba PR, atu buka solusaun neebe demokratiku, justa bazeia ba konstituisaun neebe  CNRT hakruuk, tanba durante nee CNRT nia pozisaun nunka hakarak hakat liu konstituisaun.

Mezmu koalia konsensia, maibe ba ami bankada CNRT rona deklarasaun akuza XG mak fahe loro sae loro-monu, hanesan autor ba krize nee, ida nee ita boot kee fali buat ida hodi mai tau fali ba situasaun agora, atu hodi buka solusaun, lamenta Duarte.

Duarte dehan, se hakarak PR koalia ho maun XG husu ba nia, tanba sa mak laba, iha komunikasaun ruma kalae?, laos mai akuza fali XG, karik iha serteza lakohi maun XG parstisipa iha situasaun nee koalia ba PR.

 Maibe Xefe Bankada CNRT nee mos, dezafia Bankada FRETILIN sira, karik hakarak buka autor krize , atu nunee lori ba debate.

Hatan ba kestaun nee Vise Bankada FRETILIN  Franciso Branco hatete, “Hau koalia laiha intensaun ruma, maibe nafatin respeitu ba figura Xanana Gusmão , neebe sai patrimonia estadu TL nian, hakarak hatete deit bainhira iha manifestasaun 12 Novembru 1991, hau mak halo espanduk hakerek Xanana  Gusmão sai simbolu unidade nasional, maibe situasaun agora hau haree figura XG laos ona simbolu unidade nasional,” hatete Branco .

Nia dehan, nia koalia tuir hati nurani ou avos da consensia tuir kultura FRETILIN hanorin kritika no auto kritika i kultura dialogu.

Se prezide sai figura eminente iha G7+ nia primazia boot mak dialogu, husu povu no estadu hotu tau aas dialogu rezolve solusaun ba konflitu internu sira, maibe nusa mak latuur hamutuk ho maun alin sira atu diverzensia hanoin,  hatete deputadu nee.

Branco dehan, laos nee deit maibe, iha AMP nia rasik mos laiha dialogu ba malu, maibe  proklama ba mundu katak dialogu mak premasia primeiru rezolve problema iha nasaun neebe deit maibe realidade fila kotuk ba dialogu. Iha AMP rasik tinan hira nia laran lakoalia, labuka malu maibe halai ba malu hela deit ida nee saida mak atu rai ba jerasaun foun sira.

Nia afirma tan katak, tuir loos nee dialogu tenke tuur iha meza koalia ba malu laos liu husi media no karta, neebe sira hakarak hadia ka kritika konstrutivu atu bele muda hanoin, laos mai atu sobu dialogu,  maibe hakarak dialogu nee sai pre-kondisaun.

Nunee mos Xefe Bankada PD Antonio da Conceicão hatete, PR mos tetu situasaun agora, tanba durante tinan 3 ona seidauk iha solusaun nee sakrifika povu.

Nia dehan, pratikamente povu lahusu buat ida, maibe sira nia hakarak estabilidade, atu sira bele halao sira nia vida, mezmu agrikultor mos bele iha folin nunee mos iha servidor seluk ba iha funsiona publiku mos bele hatene vida nasaun ba neebe. Laos sekedar uza OJE tinan-tinan maibe lahatene destinu nasaun atu lao.

Atu dehan  katak atu partidu sira koalia ba malu, maibe hahu nee husi kiik mak hahu nee ami sira kiik atu ba dudu fali sira mos labele, maibe sira mak tenke hola responsabilidade vida nasaun liu-liu AMP,” deputadu Antonio hatete.

Deputadu nee haktuir tan katak, sira sei nafatin koalia iha kontekstu AMP, tanba sira nia kadeira hetan nee iha PN mak fahe malu, maibe povu vota nee ba AMP, latuir iha votus nee katak CNRT, PLP ka KHUNTO nian. Neebe sira tenke iha responsabilidade moral ba kadeira 34 neebe povu fo ba sira.* Reportajen: Guilhermina Franco / Madalena Horta

 

Komentariu

Facebook Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *