Liu husi nia diskursu ba nasaun, Domingu (28/11), Horta bolu atensaun ba povu Timor tomak atu “matan moris neon na’in” ho fenomena HIV/SIDA ne’ebe daet ona ba Timor oan sira. Dadus husi Ministeriu Saude hatudu katak, to’o ohin loron, Timor oan kuaze 145 mak afeta ona virus HIV/SIDA.
“Ita tenke kuidadu an, tanba hare katak iha TL agora barak moras HIV/SIDA. Ita tenki prevene aan ona hadok aan husi moras aat ne’e,” afirma Prezidenti Ramos Horta iha nia diskursu wainhira Selebra Komemorasaun 28 Novembru iha Palacio Governo.
Nia dehan, moras oi-oin hanesan Malaria, Diareia, TBC no HIV/SIDA perigoju tebes ba ema nia vida. Tanba ne’e, tenki koidadu no hadok aan, liu-liu proteze ambiental no asegura moris iha saude nia laran.
Iha okasiaun ne’e, Ministru Saude, Nelson Martins hatutan, HIV/SIDA mosu maka’as iha tinan 1999,  momentu CNRT nia tempu komesa halo prevensaun ba  ema sira ne’ebe mak atu tama iha Timor.
“ Maske ita mak manan iha Referendum mas UNTAET mak Governa. Sira dehan, ita halo eskrimi ba sira ne’ebe tama iha Timor ita sei kontra direitus humanus. To’o agora nasaun hotu la bele halo ida ne’e, maske nia HIV/SIDA maibe iha direitu hanesan,” tenik Nelson.
Ho impaktu ne’e, katak Nelson, forsa estabilizasaun Internasional barak mak moras HIV/SIDA. Iha momentu ne’eba mos ambiente halo espalha kazu sa’e maka’as. Nudar Presidente Nasional Luta Hasoru HIV/SIDA, Nelson fo konselhu ba estadu, fo konselhu ba Governu no sosiedade sivil hotu oinsa hasoru problema HIV/SIDA iha Timor. Alende ne’e parte MS mos sei servisu maka’as oinsa la bele espalha maka’as liu.
 “Intervensaun husi Governu anterior to’o agora ita kontente tamba mantein prevelensia 0.2% sa’e maka’as mak transmisaun kuandu inan HIV/SIDA nia oan iha risku maka’as ho nia prevelensia 0.54. MS detekta kazu maka’as iha transmisaun inan ba oan. Tamba ne’e atensaun MS barak liu oinsa inan isin rua ne’ebe ho HIV/SIDA positivu, MS sei fo aimoruk para la bele transmisi ba nia oan bainhira partus,” Nelson esplika. Venicia lopes/ Jasinta Sequera

• Tweet
• Share

---